SỰ BẤT AN CỦA CHÚNG TA BỊ MUA VÀ BÁN NHƯ THẾ NÀO?

Nếu anh có thể đánh vào sự bất an của mọi người – nếu anh có thể len lỏi vào nơi sâu thẳm nhất của cảm giác không xứng đáng – thì họ sẽ mua bất cứ thứ quái quỷ gì anh muốn họ mua.

Vào những năm 20 của thế kỷ 20, phụ nữ không hút thuốc. Hoặc vả chăng có thì họ sẽ bị đánh giá rất tệ hại. Nó giống như một sự kiêng kỵ. Giống như tốt nghiệp trường cao đẳng hay được bầu vào Quốc Hội, mọi người đều nghĩ rằng phụ nữ nên để việc hút sách cho đàn ông. Cưng à, em có thể sẽ tự làm mình bị thương hay làm cháy bộ tóc xinh đẹp của em.

Điều này gây ra một vấn đề lớn cho ngành công nghiệp sản xuất thuốc lá. Vậy thì sẽ mất 50% thị trường người hút thuốc lá trên thế giới lý do đơn giản chỉ vì nó không hợp thời hay được coi là bất lịch sự. Vậy thì không hợp lý lắm. Như George Washington Hill, chủ tịch công ty thuốc lá Mỹ, đã nói rằng, “Đó là một mỏ vàng ngay phía trước sân nhà chúng ta. Ngành công nghiệp đã cố rất nhiều lần để quảng bá thuốc lá đến phụ nữ nhưng đều vô vọng. Định kiến đã bám rễ quá sâu trong văn hóa.

Sau đó, vào năm 1928, công ty thuốc lá Mỹ đã thuê Edward Bernays, một nhà quảng cáo trẻ tài năng với ý tưởng táo bạo và những chiến dịch marketing còn táo bạo hơn nhiều.

Chiến thuật marketing của Bernays khác hẳn so với những người trong ngành lúc bấy giờ. Quay lại những năm đầu thế kỷ 20, marketing chỉ được coi như một phương tiện để giới thiệu về phần cứng, và lợi ích của một sản phẩm theo một cách đơn giản và chính xác nhất có thể. Thời đó mọi người còn tin rằng con người mua sắm dựa trên thực tế và thông tin. Nếu có ai đó muốn mua pho mát, thì bạn sẽ phải quảng cáo đúng sự thật rằng tại sao pho mát của bạn tốt hơn sản phẩm khác (“Sữa dê Pháp tươi ngon, ủ ròng 12 ngày, vận chuyển trong tủ lạnh!”). Mọi người được xem như những diễn viên có lý trí và họ sẽ tự đưa ra những quyết định chọn mua chừng mực cho chính mình

Nhưng Bernays độc đáo hơn nhiều. Bernays không tin rằng mọi người đều đưa ra những quyết định có lý trí suốt ngày. Trên thức tế, ông tin rằng con người về bản chất là phi lý trí và bạn phải lôi cuốn họ đến một cung bậc cảm xúc vô thức nào đó.

Trong khi ngành công nghiệp thuốc lá đã chú trọng việc thuyết phục cá nhân những phụ nữ mua và hút thuốc lá, Bernays đã nhìn nhận nó như một vấn đề về cảm xúc và văn hóa. Nếu Bernays muốn phụ nữ hút thuốc, thì ông ta phải thay đổi trật tự và biến hút thuốc thành một hoạt động lành mạnh cho phụ nữ bằng cách định hình lại nhận thức văn hóa về hút thuốc.

Để đạt được điều này, Bernays đã thuê một nhóm phụ nữ và đưa họ đến cuộc diễu hành ngày Chủ nhật phục sinh tại thành phố New York. Ngày nay, những cuộc diễu hành lớn là những thứ sang chảnh được phát đều đều trên TV trong khi bạn đang ngủ gật trên chiếc ghế sofa. Nhưng khi xưa, những cuộc diều hành là những sự kiện xã hội rất trọng đại, tựa như Super Bowl hay gì đó.

Bernays sắp xếp sao cho những phụ nữ trong cuộc diều hành, ngay vào thời điểm thích hợp, sẽ dừng lại và đốt thuốc cùng một lúc. Sau đó, Bernays thuê những thợ chụp ảnh chụp những tấm hình đẹp mắt và sau đó đưa lên những tờ báo lớn trong nước. Bernays sau đó nói với những kí giả rằng những người phụ nữ không chỉ đốt thuốc lá mà họ còn đốt lên “những ngọn đuốc của sự tự do,” thể hiện khả năng độc lập và họ là những bà chủ của chính họ.

Mọi thứ đều là giả, dĩ nhiên. Nhưng Bernays đã dựng lên như một cuộc biểu tình chính trị bởi ông ta biết rằng điều đó sẽ châm ngòi cho những cảm xúc bùng nổ của phụ nữ trên khắp đất nước. Những nhà nữ quyền mới giành quyền bầu cử cho phụ nữ một thập kỉ trước. Những người phụ nữ bây giờ đã làm việc bên ngoài và ảnh hưởng nhiều hơn đến nền kinh tế quốc gia. Họ đã chứng tỏ bản thân bằng cách cắt tóc ngắn và mặc đồ sặc sỡ hơn. Những người phụ nữ thời đó cho rằng họ là thế hệ đầu tiên thể hiện sự tự lập trước đàn ông. Và nhiều người cảm thấy rất mạnh mẽ về điều này. Nếu Bernays có thể lồng khẩu hiệu “Hút thuốc = tự do” vào cuộc đấu tranh giành tự do của phụ nữ thì thị phần thuốc lá sẽ tăng gấp đôi và ông ta sẽ là người giàu có.

Và điều đó đã thành hiện thực. Phụ nữ bắt đầu hút thuốc và “trải nghiệm” ung thư nhiều như các ông chồng.

Trong khi đó, Bernays tiếp tục thực hiện những kiểu lật đổ văn hóa này liên tục suốt ba thập niên 20, 30 và 40. Ông ta đã hoàn toàn gây ra một cuộc cách mạng về ngành marketing và phát minh ra lĩnh vực quan hệ công chúng sau đó. Trả tiền cho những người nổi tiếng để sử dụng sản phẩm của bạn? Đó chính là ý tưởng của Bernays. Tạo ra những tin tức giả thực tế là quảng cáo cho sản phẩm? Cũng là ý tưởng của ông ấy. Dàn dựng cảnh tranh cãi trong dư luận nhằm lôi kéo sự quan tâm và danh tiếng cho những khách hàng? Ý tưởng của ông ta nốt. Dường như tất cả những dạng marketing hay quan hệ công chúng chúng ta có ngày nay đều xuất phát từ Bernays.

Nhưng có một điều đáng ngạc nhiên về Bernays rằng: ông ấy là cháu của Sigmund Freud.

Học thuyết của Freud là học thuyết đầu tiên tranh luận rằng hầu hết quyết định của con người về cơ bản là vô thức và thiếu lý trí. Freud là người nhận ra sự bất an của con người là thứ đưa họ đến sự quá độ và cố gắng bù đắp quá mức. Freud chính là người hiểu rằng con người, trong sâu thẳm tâm thức, chính là những con vật có thể dễ dàng điều khiển đặc biệt là trong đám đông.

Bernays áp dụng những ý tưởng đó để bán sản phẩm và ông đã giàu to.

Thông qua Freud, Bernays đã hiểu được một số thứ mà không ai trong lĩnh vực kinh doanh trước ông có thể hiểu được rằng:

Nếu anh có thể đánh vào sự bất an của mọi người – nếu anh có thể len lỏi vào nơi sâu thẳm nhất của cảm giác không xứng đáng – thì họ sẽ mua bất cứ thứ quái quỷ gì anh muốn họ mua.

Hình thức marketing này đã trở thành cái khuôn của tất cả những quảng cáo trong tương lai. Những chiếc xe tải được giới thiệu cho đàn ông như một cách thể hiện sức mạnh và độ tin cậy. Đồ trang điểm được giới thiệu cho phụ nữ như một thú vui và cách trở thành tâm điểm của những bữa tiệc. Ý tôi là, ôi trời ơi, Burger King đã từng quảng cáo Hamburger với slogan “Thưởng thức theo cách của bạn” – chả đâu vào đâu cả.

Sau cùng, còn cách nào để một tờ tạp chí (có 150 trang hình bóng bẩy của những phụ nữ thuộc tỷ lệ 1% dân số thế giới được đinh nghĩa là đẹp) kiếm ra tiền khác hơn là bán những sản phẩm làm đẹp cho những người khao khát được như những phụ nữ kia? Hay quảng cáo bia với những bữa tiệc sang trọng với bạn bè, các nàng, ngực, xe thể thao, sòng bài, những người bạn, thêm nhiều em hơn, nhiều ngực hơn, nhiều bia hơn, gái, gái, nhảy nhót, xe cộ, chiến hữu, gái! – Hãy uống Budweiser.

Đó là toàn bộ 101 cách marketing ngày nay. Khi tôi học marketing lúc mới bắt đầu kinh doanh, tôi được bảo là phải tìm “tử huyệt” của mọi người và làm nó thêm tệ hơn nữa. Sau đó quay sang và nói với họ rằng sản phẩm của tôi có thể cải thiện cho họ. Trong trường hợp của tôi, tôi bán những lời khuyên về hẹn hò, nên tôi bảo với họ họ sẽ có nguy cơ là ế cả đời, rằng không ai sẽ thích họ hay yêu họ, rằng họ có gì đó sai sai – À! Đây rồi, mua cuốn sách của tôi này!

Tôi đã không làm như vậy, chắc rồi. Nó làm tôi cảm thấy thật ủy mị. Và mất cả năm tôi mới hiểu tại sao.

Trong văn hóa của chúng ta ngày nay, marketing thường là thông điệp. Phần lớn lượng thông tin mà chúng ta nhận được đó là một hình thức marketing. Và vì vậy nếu marketing đang cố làm bạn cảm thấy như shit (cục phân) để bạn phải mua cái gì đó, vậy thì chúng ta đang chung sống với một nền văn hóa được thiết kế để làm chúng ta cảm thấy như shit và chúng ta sẽ luôn muốn bù đắp quá mức theo một số cách.

Một thứ mà tôi đã chú ý sau bao nhiêu năm rằng trong số hàng ngàn người đã gửi mail cho tôi để xin lời khuyên, phần lớn trong số họ chẳng có vấn đề gì có thể nhận biết cả. Vậy mà họ tự đặt ra những chuẩn mực trong mơ cho mình. Như một sinh viên đi đến trường khao khát được đến những buổi tiệc bể bơi với những cô nàng mặc bikini nóng bỏng mỗi ngày và cảm thấy thất vọng khi anh ấy lúng túng trong giao tiếp bởi anh ta phải đến lớp và học những môn khó khăn và phải kết bạn mới và luôn cảm thấy tự ti về chính mình bởi vì anh ta chưa hề sống một mình trước đây. Trải nghiệm sau này có lẽ dễ dàng hơn với anh ta, nhưng chàng ta vẫn đôi khi đến trường đại học và mơ mộng về bữa tiệc quẩy vào mỗi dịp cuối tuần.

Những chuyện kiểu này xảy ra rất thường xuyên. Tôi biết với tôi, định nghĩa về sự lãng mạn và một mối quan hệ khi tôi còn trẻ đó là một thứ pha trộn giữa một tập phim Friends ngẫu nhiên và một bộ phim của Hugh Grant. Không cần nói cũng biết, tôi đã trải qua nhiều năm trong cảm giác thất vọng và như thể có cái gì đó sai sai với tôi.

Bernays đã phát hiện ra tất cả những điều này. Nhưng quan điểm chính trị của Bernays như một phiên bản ăn kiêng của chủ nghĩa Phát Xít – ông ta tin rằng nó là một điều vừa khó tránh khỏi vừa làm thỏa mãn dục vọng của con người rằng kẻ yếu sẽ bị khai thác bởi kẻ mạnh thông qua truyền thông và sự tuyên truyền. Ông gọi nó là “chính phủ vô hình” và tổng kết lại rằng số đông rất ngu ngốc và đáng bị những kẻ thông minh thao túng.

Xã hội của chúng ta đã phát triển đến một điểm rất thú vị trong lịch sử. Chủ nghĩa tư bản, trên lý thuyết, hoạt động dựa trên nguyên lý phân chia tài nguyên để làm thỏa lòng tất cả và đòi lại theo một cách kinh khủng hơn.

Nhưng có lẽ chủ nghĩa tư bản là phương tiện hiệu quả nhất để thỏa mãn cơn khát vật chất của nhân loại – nhu cầu lương thực, nơi ở, quần áo,… Bởi trong một hệ thống tư bản, mọi thứ trở thành lợi nhuận khi củng cố lòng bất an của mọi người, điểm yếu và tính dễ tổn thương, nâng cao nỗi sợ lớn nhất của họ và liên tục nhắc họ về sự thất bại.

Lợi nhuận tỉ lệ thuận với số lượng những chuẩn mực trong mơ, để tạo ra một nền văn hóa của sự so sánh và yếu kém. Bởi những người luôn cảm thấy thấp bé thường là những khách hàng tiềm năng nhất.

Sau cùng, mọi người chỉ mua thứ gì đó khi họ tin rằng nó giải quyết một vấn đề gì đó. Vì vậy, nếu bạn muốn bán được nhiều hàng hơn là vấn đề tồn tại trên thực tế, bạn phải khuyến khích mọi người tin rằng luôn có những vấn đề trong khi không có cái nào cả.

Đây không phải đả kích chủ nghĩa tư bản. Cũng không phải đả kích ngành marketing. Tôi không nghĩ rằng có một âm mưu đang được thực hiện để giữ “những con cừu” trong bầy. Tôi nghĩ hệ thống đang tạo ra động cơ nào đó để định hình truyền thông, và sau đó truyền thông tiếp tục định hình ra một nền văn hóa nhẫn tâm và ảo tưởng dựa trên nguyên lý “sống luôn hướng đến một thứ gì đó”.

Trên tổng thể thì hệ thống đã làm rất tốt và vẫn đang làm tốt mục đích tồn tại của nó. Tôi thích nghĩ đến nó như một giải pháp ít tồi tệ nhất để tổ chức nhân loại. Chủ nghĩa tư bản thả ga luôn mang đến những sự vô dụng mà chúng ta phải nhận biết và thích nghi. Đa số lần, marketing trong nền kinh tế đẩy sự bất an đến với chúng ta làm chúng ta cảm thấy thấp kém hoặc nghiện ngập để tạo ra lợi nhuận.

Một số người có thể tranh luận rằng điều này nên được quản lý và kiềm chế bởi chính phủ. Có thể sẽ giúp được một chút. Nhưng tôi không nghĩ đó là giải pháp lâu dài.

Giải pháp lâu dài duy nhất dành cho những người phát triển đầy đủ nhận thức về bản thân để hiểu rằng truyền thông đa phương tiện đang khai thác điểm yếu và điểm dễ tổn thương của họ và luôn tỉnh táo đưa ra quyết định khi đối mặt những nỗi sợ đó. Thành công của thương mại tự do đã tạo ra gánh nặng cho chúng ta với trách nhiệm thử thách sự tỉnh táo trong cái gọi là tự do chọn lựa của chúng ta. Và trách nhiệm đó thường nặng nề hơn nhiều so với những gì chúng ta nhận ra.

Ảnh: Bernays đã sử dụng ý tưởng của chú mình để xây dựng cả một đế chế quảng cáo. Ông ấy cũng đã làm cho Freud nổi tiếng ở Mỹ bằng cách đăng những lý thuyết của ông ấy lên những tờ tạp chí.

<Phạm Thành dịch>

Nguồn: https://markmanson.net/insecurity

QUY LUẬT ĐẦU TƯ VÀNG DÀNH CHO CON TRAI

 Arkad đúc rút được 5 quy luật của vàng để chia sẻ cho các con mình:

- Đối với những người sẵn sàng dành ra ít nhất một phần mười số tiền kiếm được để tích lũy cho riêng mình trong tương lai, thì vàng sẽ đến và đến với số lượng ngày càng nhiều.

- Vàng là người làm công cần mẫn và rất nhiệt tình nhất đối với những người chủ khôn ngoan biết nhận ra khả năng sinh lợi và phát triển của nó.

- Vàng luôn luôn trung thành và đem lại lợi nhuận cho những người chủ thận trọng đầu tư theo lời khuyên của những người khôn ngoan.

- Đối với những vụ đầu tư kinh doanh mà bản thân mình chưa nắm rõ hoặc không được người giàu kinh nghiệm chỉ bảo thì rất dễ bị mất vàng.

- Nếu dùng vàng để kiếm lợi một cách phi pháp hoặc làm theo những lời khuyên không đúng, lừa đảo hay phó thác nó cho những kinh nghiệm yếu kém thì rất dễ thất bại và mất sạch vàng.

"Đó là năm quy luật của vàng cha đã hào phóng tặng cho con. Đối với một túi vàng, thì theo con, nó có giá trị gấp hàng chục lần" -  Arkad nói với các con mình. Nomasir nhìn cha đầy cảm kích và nói:

- Con xin kể câu chuyện đến giai đoạn con đang lâm vào cảnh túng quẫn và thất vọng nhất trong cuộc đời mình. Khi đó, con đã mất sạch vàng, ngựa, nô lệ, áo quần đẹp. Cuộc sống của con chỉ đếm được từng ngày.

Tuy nhiên, qua cơn giông trời lại sáng. Thời vận của con cũng đã đến khi con kiếm được việc làm. Đó là công việc cai quản một đám nô lệ xây tường thành ở vương quốc đó.

Khi đã có thu nhập, con bắt đầu áp dụng quy luật thứ nhất của vàng. Hàng tháng con tiết kiệm mỗi một đồng xu được trích ra từ số tiền lương rất ít ỏi của con. Để có được một đồng bạc là cả một thời gian dài. Bởi vì, con còn phải lo trang trải cuộc sống từ số tiền lương rất eo hẹp đó. Con đã lập kế hoạch chi tiêu tiết kiệm đến mức có thể chấp nhận được, với quyết tâm phải kiếm lại số vàng mà cha đã cho con trong thời gian ngắn nhất.

Vào một ngày kia, người chủ nô lệ, vốn từ lâu đã trở thành người bạn thân thiết của con, đến gặp con và nói rằng:

- Anh là một chàng trai trẻ biết tiết kiệm và không phung phí hết số tiền kiếm được. Số vàng anh tích lũy được, liệu có cách nào để nó sinh lợi thêm cho anh không?

- Vâng! - Con đáp lại. - Mong muốn lớn nhất của tôi hiện nay là tích lũy đủ số vàng trước đây cha tôi đã cho tôi. Vì thiếu kinh nghiệm buôn bán mà tôi đã tiêu tán hết số vàng đó rồi.

- Anh có một mong ước rất tốt đẹp khiến tôi rất thán phục. Chắc anh cũng biết, có nhiều cách để số vàng tiết kiệm đó sinh lợi và giúp anh nhanh chóng đạt được ý nguyện. Anh có ý định đầu tư không?

- Thật tiếc! Tôi đã trải qua nhiều kinh nghiệm thất bại chua xót, nên tôi rất sợ bị vấp ngã lần nữa.

- Nếu anh tin tưởng ở tôi, tôi sẽ mời anh tham gia vào một kế hoạch sử dụng vàng rất hiệu quả. - Anh ta đáp lại. - Trong vòng một năm nữa, tường thành này sẽ xây xong, công việc tiếp đến là đúc những cánh cổng bằng đồng để gắn ở các cửa ra vào nhằm bảo vệ vương quốc tránh khỏi những cuộc tấn công của kẻ thù. Theo tôi nhận thấy, khắp xứ Nineved này không gom đủ số lượng đồng để đúc cổng và nhà vua cũng chưa hề nghĩ đến điều này.

Kế hoạch của tôi là chúng ta sẽ huy động mọi người gom góp vàng và gửi cho một đoàn lữ hành tin cậy nhất đến những khu mỏ đồng cách đây rất xa nhờ mua giùm. Sau đó, đồng sẽ được đưa về và dự trữ ở Nineved. Đến khi nhà vua ra lệnh đúc cổng, chúng ta sẽ mang bán số đồng ấy. Có thể trong dịp này, đồng sẽ có giá rất cao. Còn nếu trường hợp nhà vua không mua, chúng ta vẫn có thể bán đồng cho những người đúc khiên, làm tượng...

Nghe anh ấy trình bày kế hoạch đầu tư này, con nhận thấy đây là một dịp may hiếm có để tuân thủ quy luật thứ ba của vàng. Vì vậy, con quyết định đầu tư toàn bộ số tiền tiết kiệm của mình vào đó. Quả thật, kế hoạch này đã không làm con thất vọng. Nó đã mang lại thành công ngoài sức tưởng tượng và số vàng tích lũy nhỏ nhoi của con đã tăng đáng kể qua đợt buôn bán đó.

Kể từ đó, con được công nhận là một thành viên của nhóm người luôn thực hiện những cuộc kinh doanh mạo hiểm một cách cẩn trọng ấy. Họ đều là những người khôn ngoan và luôn biết cách sử dụng vàng sao cho có lợi nhất. Lúc nào họ cũng thảo luận cẩn thận trước khi tiến hành những kế hoạch kinh doanh mới. Họ không bao giờ phó thác tiền vàng của mình vào những vụ đầu tư không sinh lợi hoặc có nguy mất trắng vốn. Những việc làm khờ khạo như cá độ, ngựa đua, đầu tư mà chưa tìm hiểu kỹ lưỡng như đã xảy ra trước đây với con... họ đều không để mắt tới. Bởi vì, đối với những trò này, họ có thể vạch ra những điểm bịp bợm ngay lập tức.

Qua việc hợp tác làm ăn với những người này, con đã rút ra nhiều bài học sâu sắc cho riêng mình trong việc đầu tư vàng an toàn và mang lại lợi nhuận cao nhất. Theo thời gian, tài sản của con mỗi ngày một gia tăng, con không những thu lại số vàng đã bị mất trước đây, mà còn kiếm được nhiều vàng hơn thế nữa.

Sau những lần vấp ngã rồi thực hiện được nhiều vụ đầu tư thành công, con đã rút ra những kinh nghiệm quý giá, đồng thời ngày càng hiểu rõ hơn năm quy luật của vàng mà cha đã trao cho con. Đối với những người không biết về năm quy luật này thì họ rất dễ để mất vàng trong đầu tư kinh doanh. Nhưng nếu biết tuân thủ theo các quy luật đó, họ không những giữ được vàng mà còn khiến vàng ngày càng phát sinh lợi nhuận.

Nomasir ngừng lại một lúc rồi ra hiệu cho người nô lệ đang ở phía sau cánh cửa. Ngay lập tức, người nô lệ mang vào ba túi da rất nặng. Nomasir đỡ lấy một túi và đặt nó lên sàn nhà, trước mặt cha của mình, rồi nói tiếp:

- Trước đây, cha đã cho con một túi vàng của Babylon. Bây giờ, con xin hoàn lại cha một túi vàng của Nineveh có cùng một trọng lượng như nhau. Tiếp đến, cha trao cho con một mảnh đất sét trên đó khắc năm quy luật của vàng. Giờ đây thay vào đó, con xin mang về cho cha hai túi vàng này. - Vừa nói, Nomasir vừa đặt tiếp hai túi vàng xuống sàn nhà. - Điều này chứng tỏ rằng, con coi trọng sự khôn ngoan của cha lớn hơn túi vàng mà cha đã cho con. Nếu không có sự khôn ngoan này, vàng sẽ nhanh chóng vuột khỏi tay người sở hữu nó. Câu chuyện của con là bằng chứng rõ ràng nhất cho vấn đề đó.

Thưa cha, giờ đây con rất tự hào khi đứng trước mặt cha và nhờ sự khôn ngoan của cha truyền cho con, con đã trở nên giàu có và được mọi người kính trọng.

Ông Arkad âu yếm đặt bàn tay của mình lên đầu Nomasir và nói:

- Con đã tiếp thu rất tốt những bài học của cha và cha thật may mắn khi có được một đứa con trai như con để giao phó tất cả tài sản của mình.

<Sưu tầm>

Vàng ở trên đây là tài sản, là vật quy đổi trong thời gian của câu chuyện. Ở thời bây giờ, bạn có thể thay chữ Vàng = Tiền = Tài sản ... để áp dụng những quy luật này.

CON KHỈ VÀ DOPAMINE

Trong cuốn sách "Tại sao Đạo Phật luôn đúng" của Robert Wright có một thí nghiệm như sau:

"Người ta đem nhốt một con khỉ vào trong một chiếc lồng, bên trong lồng có một chiếc đèn. Mỗi khi chiếc đèn này sáng lên con khỉ sẽ được cho uống một cốc nước ép, mỗi khi uống cốc nước ép thì não bộ của con khỉ tiết ra rất nhiều Dopamine khiến nó vô cùng thích thú và sung sướng. Chẳng mấy chốc, con khỉ dần nắm ra được quy luật này. Nhưng càng về sau, mỗi khi đèn sáng lên thì lập tức Dopamine tiết ra rất nhiều, còn khi uống nước ép thì lượng Dopamine trong não con khỉ chẳng có gì thay đổi cả. 

Hóa ra nguồn vui của con khỉ là thời điểm nó mong nhận được cốc nước ép, chứ không phải bản thân của cốc nước ép đó."

Một ví dụ khác: giả sử chúng ta chưa bao giờ được ăn bánh Tiramisu, lần đầu tiên được ăn chúng ta cảm thấy: "ôi thật tuyệt vời, chiếc bánh này ngon xịn mịn quá...". Não bộ của chúng ta tiết ra rất nhiều Dopamine, đỉnh điểm là khi chúng ta cầm chiếc bánh trên tay và chuẩn bị cắn miếng đầu tiên, còn sau khi đã ăn, cảm giác thích thú, khoan khoái này giảm đi nhanh chóng. 

Hay cảm giác hồi bé hồi hộp mong ngóng đến tết, nhưng ngay khi qua đêm giao thừa thì cảm giác thích thú dần dần vơi bớt.

Mua cái điện thoại mới, nhưng vài hôm là hết thích.

Mua cái oto mới, tháng sau là chán.

Làm cái nhà to nhất xóm, nhưng rồi cũng vẫn không hài lòng.

Đó cũng là trạng thái của trẻ con rất háo hức khi đòi mua đồ chơi, nhưng khi mua về đến nhà, vài hôm là chán ngay.

...

Hóa ra mọi thứ chúng ta luôn nhìn thấy và nhận thức đều là VÔ MINH... cốc nước ép hay bánh kem chỉ là phần nổi của tảng băng chìm (sự nhầm lẫn cho rằng Cốc nước ép hoặc Bánh kem là điều cần đạt được để có hạnh phúc). Chúng ta cứ nghĩ rằng chúng ta sống được tự do lựa chọn, tự mình nhận thức, nhưng thực ra chúng ta đang bị guồng quay của dục vọng bản ngã và sự khao khát thỏa mãn, điều khiển và nhấn chìm. Chúng ta sẽ không ngừng theo đuổi sự thỏa mãn tiếp theo: Một lần mua sắm tiếp theo, chiếc điện thoại mới tiếp theo, chiếc xe mới tiếp theo, ngôi nhà to hơn ngôi nhà cũ, chức vụ thăng tiến hơn nữa...

Có những người sau khi đã đạt được địa vị mong muốn, áp lực đầy mình nhưng họ vẫn không ngừng mong muốn và tranh đấu để có địa vị cao hơn nữa. Có những người mua sắm không giới hạn, trong nhà đầy những đồ không bao giờ dùng tới, nhưng họ vẫn tiếp tục mua sắm không bao giờ ngừng. 

Chúng ta luôn cố gắng theo đuổi sự mãn nguyện, khi đã đạt được rồi thì cơn khoái cảm Dopamine nhanh chóng mất dần, và chúng ta lại tiếp tục khao khát thứ khác nhiều hơn nữa... đây chính là sự nhầm lẫn tai hại (vô minh), là nguồn cơn dẫn đến những đau khổ, bất hạnh trong cuộc đời... mà Đạo Phật gọi là "Biển khổ vô biên hay Đời là bể khổ". Kinh Phật tiếng việt ngày nay được dịch ra từ Kinh Phật tiếng Pali cổ, trong tiếng Pali "Khổ" có nghĩa là "Trạng thái khó kham nhẫn chịu đựng" hay còn gọi là "sự không hài lòng"...


Chẳng thế mà Phật Thích ca mới chỉ cho chúng sinh rằng: "Biết đủ là đủ"... chúng ta cho rằng hạnh phúc đi đôi với tiền bạc, tài sản, hay danh vọng địa vị, hay sự thỏa mãn khao khát... nhưng thực chất đây chỉ là "sự hạnh phúc ngắn ngủi". Nếu chiếc iphone 12 từng là niềm vui, và đem đến cho bạn sự hạnh phúc, thì tại sao bạn lại phải mua chiếc iphone 13? Và thực tế là con số này sẽ dường như không có điểm dừng? Vậy hạnh phúc thực sự là gì, có phải là sự thỏa mãn tức thời giả tạm, hay là sự trải nghiệm cuộc sống trên từng phút giây, trên từng hành trình, chúng ta có thể tìm nó qua nhiều cách thức: như Thiền, thực hành Chánh niệm mỗi ngày, đi tìm IKIGAI của người Nhật, tìm được trạng thái Flow trong cuộc sống đời thường, hay rèn luyện một môn phái nào đó...?

Nếu hạnh phúc thì rửa bát quét nhà, đi bộ, hít thở, ăn rau cũng thấy hạnh phúc... còn nếu không, dù có ăn cao lương mỹ vị, sở hữu tài sản kếch xù, đi siêu xe, làm ông Hoàng, bà Hậu... vẫn thấy khổ... Hạnh phúc thực phải tự chúng ta đi tìm, không một ai có thể nói cho chúng ta hiểu được về hạnh phúc hay sự giải thoát, nếu chúng ta không tự mình nếm, tự mình chứng ngộ.


Tôi chợt nhớ tới câu nói của nhân vật Morpheus nói với Neo trong một bộ phim cực hay - The Matrix (Ma trận): "Tôi chỉ có thể chỉ cho anh cánh cửa ở đâu, nhưng chính anh mới là người vượt qua nó."

<Duy Thanh>

>>>Xem thêm bài viết: cách cai "  nghiện"   Dopamine

NHÀ Ở CHỮA LÀNH

Căn liền kề Tesla, xu hướng nhà ở theo p/cách CHỮA LÀNH của tập đoàn Trung Nguyên đang bán với giá trên dưới 10 tỷ 1 căn. Thiết kế chiếm đến 40% d/tích sân vườn và ban công, đưa KHÍ TƯƠI và ÁNH SÁNG TỰ NHIÊN vào trong nhà, để con người đô thị cũng đc sống thuận tự nhiên. 

.

Trong khi đó mỗi ngày tư vấn cho bà con, tôi vẫn cố để đưa ra những phương án tối ưu nhất (mà đến 5,10 năm nữa khi cả thế giới người ta sống trong những căn nhà như vậy lúc đó bà con mới thấy), và bảo vệ tối đa quan điểm của những phương án này, trước sự lung lay khi phải đối mặt với "lời khuyên" chủ quan của hàng xóm, họ hàng, dăm ba thầy bà rởm đời chỉ quan tâm đến túi tiền của bà con và biết cách để móc một cách khéo léo bằng cách dọa dẫm hoặc tô vẽ, đánh vào lòng tham và nỗi sợ. 

.

Các cụ dạy rằng: "Cây ngay không sợ chết đứng", "Đức năng thắng số.", "Tâm còn chưa thiện, phong thủy vô ích - Khổng Tử.", hay như câu chuyện của Đại sư phong thủy họ Tào nói với Triệu Tử Hào: "Phong thủy nhà anh không cần xem nữa, những nơi có anh ở đều là nơi có phong thủy tốt cả rồi."

.

Kẻ cắp thì đêm về hay mớ ngủ mất hết tài sản.

Kẻ hại người thì lại lo sợ người về hại lại mình.

Tâm còn xấu, độc hại thì luôn lo sợ thiệt, sợ người dụng tâm xấu với mình, bất chấp thực tế thế nào.

Quán chiếu đào sâu Tâm mới thấy tầng tầng, lớp lớp sâu thẳm của nó.

Phong thủy hay Niệm Phật nhưng đêm về Tâm vẫn còn bất an, lòng vẫn còn động đậy, bản ngã vẫn còn trồi còn khởi, vậy thì Phong thủy hay Công đức há chẳng phải là vô ích hay sao?

.

Chỉ sợ Tâm chưa ngay, còn Phong thủy-dễ lắm.

Như những người muốn làm giàu nhanh vậy, nhưng con đường Chính Đạo thì k dễ chút nào, phải đổ mồ hôi, nước mắt, thời gian, thử nghiệm, trải qua, nếm mùi thất bại, đau khổ... mới tìm thấy công thức, hay con đường. Còn đa phần đều muốn giàu mà không tốn mấy sức, bằng việc tin vào lời hay niềm tin chủ quan của một kẻ nào đó mà không tự chứng thì đó là MỘT CANH BẠC. Phong thủy khi Tâm chưa ngay đó cũng là MỘT CANH BẠC.

<Duy Thanh>

HỖN LOẠN, TRẬT TỰ VÀ ĐỊNH LUẬT MURPHY

Định luật Murphy: “Bất kỳ thứ gì có thể trở nên tồi tệ, thì sẽ trở nên tồi tệ.” (trong cái rủi có cái xui).

- Vũ trụ hàng triệu năm trước được hình thành từ sự hỗn loạn mà ra.
- Hỗn loạn tạo ra chiến tranh và chiến tranh nổ ra để thiết lập, phân chia lại cấu trúc của thế giới. Khi mà năng lượng của trật tự không còn đủ mạnh để kiểm soát.
.
- Tại sao một căn nhà không được dọn dẹp, sẽ trở nên bẩn thỉu, bừa bộn và ngày càng bừa bộn hơn?
- Tại sao sân vườn cỏ rêu sẽ mọc um tùm và ngày càng um tùm , hoang phế hơn khi không có người ở.
- Tại sao đa số các cuộc hôn nhân đều luôn khó khăn và có sự bất ổn định? Đa phần các gia đình hạnh phúc thì đều có cấu trúc giống nhau, nhưng các gia đình không hạnh phúc thì có vô vàn đáp số cho sự không hạnh phúc này (tài chính, nuôi dạy con cái, khác biệt về tư duy cốt lõi, chạy theo đám đông, thiếu niềm tin...)
- Tại sao một nhân viên văn phòng có thế mạnh về một kỹ năng nhất định, nhưng khi vào nhiều môi trường anh ta vẫn lẹt đẹt và không phát huy được? Vì số môi trường phù hợp với thế mạnh của anh ta là số ít, trong khi đó có vô vàn môi trường không phù hợp với anh ta.
- Tại sao chơi cờ bạc, đỏ đen, sấp ngửa đa phần đều là kẻ thua cuộc? Xác suất có phải là 50-50?
.

Vậy thì những điều tồi tệ đến trong cuộc đời này có phải là do bạn hay do một ai khác, khi đó là một quy luật tất yếu của cuộc đời này?

.
Xác suất của sự đỏ - đen, tốt - xấu, được - mất, hên - xui, may mắn - rủi ro, hỗn loạn - trật tự... không phải 50-50 như chúng ta tưởng. Sự thực là xác suất của trật tự, những điều tốt cho lợi thế của chúng ta chỉ là số ít, trong khi đó xác suất của điều bất lợi và hỗn loạn dường như là vô hạn. Hãy cứ thử thả một bộ đồ chơi ghép hình xuống nền nhà để biết, xác suất để các mảnh ghép ghép đúng vị trí là rất thấp, trong khi đó có hàng trăm, nghìn cách để chúng xáo trộn.
.
Sự hỗn loạn luôn diễn ra từng giây, từng phút trong mỗi người, mỗi vật, mỗi việc. Hỗn loạn liên tục, và cực điểm sẽ gây ra mất cân bằng, phá vỡ trật tự sẵn có.
.
Làm thế nào để sống giữa Sự hỗn loạn, luôn thay đổi và bất ổn?
Các nhà khoa học, triết gia phương tây như ông Murphy mới phát hiện ra gần đây nhưng thật diệu kỳ, những nhà hiền triết phương đông đã nói về nó hàng ngàn năm qua.

.
- Nếu râu của bạn mọc lởm chởm sau nhiều ngày, hãy khéo léo tỉa tót và tạo hình cho nó, đưa nó vào khuôn khổ. Tất nhiên chính bộ râu cũng phải tự hào với diện mạo mới.
- Nếu cuộc đời ném cho bạn vài quả chanh chua loét, đừng vội than thở. Hãy nhẹ nhàng ngồi xuống, cho thêm chút đường chút muối để có món giải khát tuyệt vời lại tốt cho sức khỏe.
- Đời sẽ khó càng khó thêm, khi không kiểm soát được sự hỗn loạn trong cơn khốn khó.

- Việc tâm lo lắng, trách móc, than thở, chạy loạn để cầu xin, cầu may, tránh rủi gặp may... đó là dấu hiệu đầu tiên của sự hỗn loạn. Và sự hỗn loạn sẽ càng làm vấn đề trầm trọng thêm chứ không thể giải quyết vấn đề.
.
Một số ít người trên Trái đất này nhận ra được hệ quả của Sự hỗn loạn nên họ tìm cách để giữ thăng bằng (trật tự) của chính mình bằng các phương pháp định tâm: Thiền, Chánh niệm, Cầu nguyện - Sám hối, Điềm đạm giữ quân bình, Dưỡng sinh - Dưỡng thần... Họ thường ẩn dật, ít xuất hiện, và quan tâm đời sống nội tâm của chính mình, họ thích lặng yên và yên bình, dung dị, nên ít ai phát hiện ra họ. Những kẻ thường hay xuất hiện đại chúng, đánh bóng tên tuổi, biết một số "bài vở", "chiêu" nắm bắt tử huyệt tâm lý, đặc biệt hiện nay còn biết làm marketing và tạo phễu chuyên nghiệp như những nhà đa cấp Ponzi trên thế giới, rêu rao về một đạo lý mà bản thân chưa từng nếm thì thường không phải một vị thánh.

<Duy Thanh>

MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG

Hôm nay bầu trời khuya không có ánh trăng, nhưng đâu phải trăng không có đó.

Một vài làn sương và áng mây đã che lấp ánh trăng. 

Vậy sao ánh trăng không thanh minh với người đời, trăng chỉ lặng lẽ ở đó và tỏa sáng, một ngày nào đó khi làn sương tan đi, mây nhẹ bay, trăng lại nhẹ nhàng hiện ra soi lối cho những kẻ lang thang trong đêm trường.

.

Nếu muốn trưởng thành và nhìn thấu được cuộc đời, một người đàn ông - cuộc đời anh ta sẽ giống như một nghệ sĩ tung hứng, khác một cái là anh ta không được dừng, mà phải luôn luôn cố gắng giữ cho mọi thứ ở thế thăng bằng, bởi vì chỉ một sự bất cẩn anh ta có thể sẽ phải trả giá bằng cả cuộc đời. Trên tay anh ta, là những quả bóng đủ chủng loại, từ thủy tinh, cao su, sắt, nhựa... anh ta có thể đánh rơi, tuyệt nhiên nếu muốn duy trì cuộc chơi thì anh ta không được đánh vỡ bất kỳ quả nào.

- Những quả bóng thủy tinh có thể rơi, những mảnh vỡ có thể găm vào cơ thể và làm anh ta đau nhói, tuy nhiên anh ta phải chịu đựng để tránh làm rơi vỡ những quả còn lại.

- Cao su có thể tạm thời rơi vì nó có thể đàn hồi. Tuy nhiên, đôi khi nó sẽ nảy xa khỏi tầm hứng.

- Sắt nếu rơi xuống chẳng may trúng chân thì anh ta có thể sẽ chẳng còn cơ hội để tung hứng bất kỳ quả nào nữa.

...

Anh thử mọi kỹ năng tung hứng, mọi cách thức mà anh có thể tìm tòi và học hỏi được, tuy nhiên dù thử cách nào thì vẫn sẽ làm rơi một số quả bóng nhất định... càng chú tâm vào quả bóng nào, kỳ lạ thay quả bóng đó càng dễ bị rơi. Bất kỳ sự bất cẩn hay lựa chọn nào của người đàn ông cũng sẽ đưa anh ta đến một tình huống khó, anh ta có thể rầu rĩ vì gặp phải màn tung hứng khó, tuy nhiên than vãn chẳng giải quyết được gì, hãy quan sát và học hỏi, ở lần tung hứng tới, thì vấn đề này chẳng còn khó với anh ta nữa...

.

Đôi khi có người qua đường trông thấy sự mệt mỏi của người nghệ sĩ và ngỏ ý muốn trợ giúp anh ta, nhưng sâu thẳm trong những gì thầm kín nhất, họ yêu cầu anh ta phải công nhận họ là NGƯỜI TỐT VÀ ĐỀN ƠN, họ cũng muốn đám đông xung quanh phải chứng kiến điều này, bộ mặt nạ đẹp đẽ họ đang mang. Nếu sơ sẩy, chẳng may chưa kịp bày tỏ lòng thành kính và đền đáp sự giúp đỡ, thay vì đồng cảm họ sẽ quay sang công kích, thậm chí đòi giết anh. Hỡi ôi, nói về anh tôi lại thấy thương cảm cho một kẻ đau bệnh đang lăn lộn trong cơn đau đớn tột cùng, chân tay vô tình quờ quạng làm đổ bể, làm đau những người đứng bên, những người ở đó chứng kiến nhưng lại liên tục chất vấn và trách móc anh ta: "  tại sao lại làm thế?",    "  tại sao lại phá phách đồ đạc?",   "  tại sao anh lại làm đau tôi?",    "   tại sao anh làm bẩn chiếc váy tôi mới mua?"... anh quằn quại đau đớn, nhưng dường như không một ai nhận ra hay quan tâm đến nỗi đau của anh, chỉ có tiếng trách móc văng vẳng xung quanh, và sau đó họ lại bận rộn chỉnh trang lại các "BỘ TRANG PHỤC": danh tính, thể diện, mác tốt, người học thức, nhiệt tình, biết quan tâm, tốt bụng, biết thương người, đạo mạo... Nỗi đau của anh, anh phải tự đối mặt và trải qua, chẳng ai chịu thay anh được, anh cũng không thể chạy trốn, vì đó chỉ là cách giả vờ như không có cơn đau mà thôi, cơn đau vẫn âm ỉ ở đó và không mất đi đâu. Cái anh cần là một cốc nước và sự trần trụi của cảm xúc: "  Bạn có đau lắm không?",  làn nước mát trong lành của sự chân thành sẽ giúp xoa dịu cơn đau trong anh, và giúp anh vượt qua cơn bạo bệnh....!

Nhưng suy cho cùng, nếu không có cốc nước nào, anh cũng chẳng thể oán trách ai được, bởi vì như vậy mới là cuộc sống, mới là con người, họ còn chưa hiểu bản thân họ, chưa biết thương yêu bản thân mình thực sự là ra sao, chưa hiểu thế nào là yêu thương, thế nào là hạnh phúc đúng đắn, thế nào là niềm vui đích thực, thì họ lấy đâu ra cốc nước mát lành để mang cho anh? Vậy mới là hiện thực, mới là 1 đồng xu có sấp có ngửa, đó là Ngã, đó là Dục, đó là Nhị nguyên, anh cũng từng bước ra từ một nhân sinh quan như vậy. 

.

Xuân hạ thu đông, 4 mùa luôn luân chuyển, dòng chảy cuộc sống như một thứ gì đó bất tận. Đến rồi đi, người nghệ sĩ nhẹ nhàng thở, chú tâm vào hơi thở của mình, đây là phát kiến của anh về cách giữ thăng bằng.

<Duy Thanh>

>>> Xem thêm bài viết về: Hạnh phúc và văn minh tiến bộ

>>>Xem thêm bài viết về: Khoái lạc và an lạc, niềm vui đích thực là gì?

DỊCH LÝ & ĐẠO PHẬT

Dịch lý có câu: "Đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu". Hôm nay vô tình đọc được bài viết của cụ Viên Minh viết về Khổ - Lạc trong Đạo Phật theo cái nhìn của Dịch Kinh rất hay và thấu đáo, đây cũng là cái nhìn xuyên suốt của học giả Nguyễn Duy Cần trong những cuốn sách của cụ.

….
Trong cuộc sống ai cũng có KHỔ, có LẠC. Nên nếu ai thích lạc thì khi gặp khổ sẽ thấy khổ hơn, ngược lại, ai chịu được khổ thì khi lạc sẽ thấy lạc nhiều hơn.

Trong Dịch lý, mọi sự vận hành theo quy luật “CỰC LẠC SINH BI” nên cực lạc sẽ đi dần đến cực khổ. Mùa Xuân hoa lá đẹp tươi rồi sẽ dần héo tàn trơ trụi vào mùa Đông. Sự vận hành của pháp là sự xoay chuyển tự nhiên, từ cực này đến cực kia, “BĨ CỰC THÁI LAI” rồi “Cực lạc sinh bi” chính là sự vận hành theo quy luật cùng tắc biến, cực tắc phản của Dịch lý.

Hạnh phúc và đau khổ chỉ là hai cực của sự trở thành. Cho nên sự tìm cầu và tu luyện sở đắc chỉ là vòng lẩn quẩn của luân hồi sinh tử mà thôi

NGƯỜI GIÁC NGỘ không chọn thái bỏ bĩ hay chọn lạc bỏ khổ mà là NGƯỜI SỐNG TRỌN VẸN TỈNH THỨC TRONG THỰC TẠI ĐANG LÀ, DÙ BĨ HAY THÁI, KHỔ HAY LẠC. Bản ngã càng chọn thái bình an lạc càng gặp phiền não khổ đau nhiều hơn. Ví như người chỉ thích mùa Xuân thì ba mùa Hạ, Thu, Đông sẽ cảm thấy khổ. Do đó thích lạc thì khổ nhiều hơn, ngược lại chịu được khổ thì lạc nhiều hơn.

Đó là lý do vì sao Dịch có đạo lý “Thời bĩ tắc bĩ, thời hanh tắc hanh” tức KHI BẾ TẮC CỨ BẾ TẮC, KHI HANH THÔNG CỨ HANH THÔNG, không cần đứng núi này trông núi nọ, VÌ BẾ TẮC RỒI CŨNG QUA, HANH THÔNG RỒI CŨNG HẾT. Chọn lựa cái mình thích cuối cùng chỉ mời gọi cái mình ghét. Đó là quy luật vận hành của Pháp.

Vậy hiện tại, bất cứ đang trong tình trạng nào cũng đều là bài học của Pháp để dù bĩ hay thái, tham hay sân thì cũng ngay đó cần định tĩnh sáng suốt để thấy ra sự thật, vì “CHỈ CÓ PHÁP HIỆN TẠI, TUỆ QUÁN CHÍNH LÀ ĐÂY”.

 
Nếu đang trong thời bĩ, mà cảm nhận trọn vẹn được cái bĩ này tức cảm thông được với nguyên lý vận hành của vạn pháp. Như vậy, khi tâm đang sân thì ngay đó trọn vẹn tỉnh giác, cảm nhận trạng thái sân thì trọn vẹn chính là Định, tỉnh giác chính là Tuệ. Tức ngay đó Định và Tuệ đầy đủ. Cho nên Dịch lý mới nói muốn “cảm nhi toại thông” nguyên lý của Dịch thì phải “Vô vi”, “vô tư” và “tịch nhiên bất động” tức là không tạo tác gì hết, NGAY ĐÓ SÂN CHỈ THẤY SÂN THÔI, BĨ CHỈ THẤY BĨ THÔI.
Trong Kinh Tứ Niệm Xứ Đức Phật dạy rất rõ, sân thì thấy sân như nó đang là, tham thì thấy tham như nó đang là. Dịch lý gọi đó là “thời vị trung chính”, tức ngay đây và bây giờ nó đang là như vậy là như vậy.

<Trích Khai Thị Thực Tại - Hòa thượng Viên Minh>

 

HẠNH PHÚC VÀ VĂN MINH TIẾN BỘ

Trích cuốn "MỘT NGHỆ THUẬT SỐNG" - tác giả Thu Giang Nguyễn Duy Cần

Đích đến của tất thảy mọi người trên cuộc đời này là sống sao cho thật hạnh phúc. Nhưng hạnh phúc mà chúng ta vẫn thường thấy là gì?

 

Văn minh tiến bộ ngày nay lấy sự so đo hơn kém làm mục đích. Tiến bộ theo phần đông là hơn người, hơn của cải vật chất, hơn địa vị xã hội, hơn
học thức... vậy cho nên chỉ có kẻ nào, đất nước dân tộc nào dục vọng càng cao, thì càng được coi là tiến bộ.

 

Trong cái xã hội tôn thờ "văn minh tiến bộ" thì những chữ nhân nghĩa toàn là giả dối. Kẻ mạnh hiếp yếu thì dùng nhân nghĩa bêu lên làm bình phong để che giấu dã tâm mình. Kẻ bị đè đầu cưỡi cổ thì kêu gào nhân nghĩa để được người ta thương hại mà nới tay... đợi một ngày kia quật khởi thì sẽ đè đầu cưỡi cổ lại. Tựu trung chỉ là một trò tuồng, trong đó lấy sự hơn kém nhau về thế lực bên ngoài làm mục tiêu tranh đấu.

 

Thấy kẻ hơn mình mà quý trọng, đó là mối loạn đã gieo vào lòng người rồi.

Chúng ta tưởng rằng những gì mình làm là cao thượng là nhân nghĩa? Hãy cứ soi xét lại cho thật kỹ, xét cho cùng phần lớn cũng chỉ vì lợi ích bản thân, vì mong muốn cảm thấy mình hơn người khác ở khía cạnh nào đó. Và cái thứ nhân nghĩa ấy đúng thật chỉ là giả tạo mà thôi. Lão Tử có nói để dân không loạn thì đừng trọng vật chất, đừng khen người tài.

 

Cái mà chúng ta tưởng là hạnh phúc đây, thực chất chỉ là cảm giác sung sướng nhất thời. Người giàu có hạnh phúc vì thấy những người nghèo khó đang khát khao số tài sản to lớn của mình, người ngồi trên xe ô tô cảm thấy hạnh phúc vì thấy có người đang đi xe máy thèm khát cái ô tô mình sở hữu, người học vấn cao sung sướng hãnh diện vì có những kẻ khác tôn sùng và ngưỡng mộ khối kiến thức đồ sộ mà mình có. Giả sử như thế gian này ai cũng giàu, ai cũng có ô tô, của quý, ai cũng học vấn cao thì liệu cái sướng đó của mình có còn tồn tại không? Vậy nên mới nói cái hạnh phúc mà ta đang thấy đây đơn giản đến từ sự thèm khát của người khác. Cho nên hạnh phúc thực sự là khi nào ta cảm thấy vui, đơn giản vì tự thân ta cảm thấy thế, không phải vì mình đang hơn người khác ở cái gì.

 

Tuy nhiên có người sẽ nói phú quý tuy là cái mồi, nhưng nếu không có cái mồi ấy thì làm sao dụ con người ta phát triển, đi lên đến văn minh tiến bộ. Vậy sao không biết hỏi lại cái văn minh tiến bộ ấy đã đưa con người ta đến hạnh phúc chưa? Khoa học ngày nay đã cung phụng đủ mọi tiện nghi khoái lạc của con người, nhưng hạnh phúc vẫn chẳng thấy đâu, thay vào đó là sự trầm cảm, căm thù, chiến tranh, thù địch liên miên. Cái bẫy lấy sự hơn kém làm hạnh phúc bản thân tạo ra sự phá hoại liên tiếp không ngừng và chắc chắn là không bao giờ có điểm đích bởi một lý do đơn giản, nếu không biết kiểm soát thì tham vọng của con người là vô hạn.

 

BA LỜI KHUYÊN CỦA PHƯỢNG HOÀNG

Có một vị cư sĩ nọ đi ngang qua khu rừng thiêng, ông bắt gặp một con phượng hoàng đang bị mắc bẫy. Ông nghĩ: “Con chim đẹp quá, hay ta bắt nó đem về nuôi, khách đến thăm tệ xá trông thấy sẽ thích lắm”.

Bỗng ông nghe có tiếng nói vọng lại:
– Ông không nên nghĩ như vậy!
Vị cư sĩ lấy làm lạ, nhìn chung quanh không thấy ai, quanh đi quẩn lại chỉ có mình và con chim đang bị mắc bẫy kia. Ông bèn hỏi:
– Có phải là mi vừa nói đó không?
Phượng hoàng đáp:
– Vâng đúng là tôi đây! Tôi không phải là con chim bình thường, tôi có thể nói tiếng người và tôi là một nhà thông thái. Nếu ông thả tôi ra, tôi sẽ tặng ông ba lời khuyên tốt nhất.
Vị cư sĩ nói:
– Được, ta sẽ thả tự do cho mi. Nhưng hãy nói cho ta biết ba lời khuyên đó là gì?
Phượng hoàng nói:
– Lời khuyên thứ nhất: Đừng bao giờ tin theo những lời nói sai trái bất kể người đó là ai, cho dù có danh tiếng hay địa vị cao đến mấy đi chăng nữa.
– Lời khuyên thứ hai: Đừng cố làm những việc quá sức mình, sẽ chỉ chuốc lấy thất bại mà thôi. Vì thế, trước khi làm gì hãy lựa sức mình mà làm. “Người biết được sức mình là người thông thái. Người muốn vượt quá sức mình là một kẻ ngu ngốc”.
– Lời khuyên thứ ba: Nếu làm việc thiện thì không nên hối tiếc, nếu làm việc xấu thì phải biết hối cải.

Vị cư sĩ nghe xong, thấy phượng hoàng khuyên phải lắm, những lời khuyên thật sâu sắc và rất có ý nghĩa, có thể làm thay đổi cả cuộc đời của một con người. Ông bèn gỡ bỏ cạm bẫy cho phượng hoàng. Vừa thoát ra khỏi cạm bẫy, phượng hoàng liền vỗ cánh bay lên đậu tít trên cành cao mà cười nhạo vị cư sĩ nọ:
– Ha ha ha…Cư sĩ kia, ông thật là ngốc nghếch!
Vị cư sĩ đáp lại:
– Này phượng hoàng! Sao mi lại bảo ta ngốc?
Phượng hoàng đáp:
– Trong bụng ta có một viên tiên đơn, nếu ông bắt ta và mổ bụng ta thì ông sẽ có được nó. Ông sẽ sớm tu luyện thành chính quả.
Vị cư sĩ lấy làm hối tiếc vì đã thả cho phượng hoàng đi…Ông bèn leo lên cây toan bắt phượng hoàng lại, nhưng ông càng trèo lên cành cao thì phượng hoàng lại nhảy lên một cành cao hơn, cho tới khi ông trèo lên đến ngọn cây thì phượng hoàng liền vỗ cánh bay vút lên không trung. Vị cư sĩ thất vọng đành phải tụt xuống, nhưng chẳng may ngã từ trên cây xuống khiến ông bị gãy một chân, chảy cả máu đầu…
Phượng hoàng lượn một vòng trên cao rồi lại đậu xuống một cành cây gần đó nói vọng tới:
– Ông đúng thực là ngốc, trong bụng ta làm gì có tiên đơn kia chứ! Ông đã tin vào một lời sai trái rồi. Ông lại còn liều lĩnh leo lên ngọn cây cao mà bắt ta, làm sao mà ông bắt được ta? Ông hối hận vì đã thả cho ta đi. Tại sao ông lại phải hối tiếc vì đã làm một việc tốt và thiện lương như thế? Ông hãy đi về, tĩnh tâm lại mà suy nghĩ cho kĩ về những lời khuyên của ta!
Nói rồi phượng hoàng vỗ cánh bay đi…Vị cư sĩ tỉnh ngộ!

Có câu nói: “Học bất học” (Học mà không học – không học mà học). Có học thì phải có hành, học mà không hành được thì chẳng phải học cũng như không ư? Ở đời, có nhiều người khi nghe những điều có đạo lý thì thấy hay lắm, phải lắm, ấy vậy mà lại không thể theo đó mà làm cho được. Mới hay, nói thì dễ mà làm được thực là khó. Ví như vị cư sĩ nọ, mới nghe được lời khuyên của phượng hoàng thì khen là phải lắm, ấy thế mà quay đi trong tích tắc đã té ngã rồi.

<Sưu tầm>

 

LÁ, NHÁNH VÀ RỄ

Dù không muốn nhưng chúng ta vẫn phải tiến hành phân loại những kiểu người đã, đang và sẽ gặp trong cuộc đời này.

Người ta thường nói mỗi người đi qua cuộc đời chúng ta đều có giá trị nhất định. Có người tới để mang cho ta hạnh phúc nhưng lại cũng có những người tới để cho ta một bài học sâu sắc sau những thất bại nặng nề. Nhưng cho dù mục đích của họ thế nào thì những cuộc gặp gỡ ấy vẫn nhất định phải diễn ra như nó đã từng.

Loại thứ nhất: Người lá

Những người này chỉ ở với bạn theo mùa và bạn không thể phụ thuộc vào họ hoặc tin cậy họ được bởi vì họ yếu ớt, chỉ có thể làm cho bạn mát mẻ một cách tạm thời. Họ như những chiếc lá, họ ở với bạn và lấy những gì họ cần, giống như chiếc lá hút chất dinh dưỡng của cây để sống sót trên cành. Và ngay khi bạn gặp hoàn cảnh không thuận lợi như là trời trở lạnh hơn, gió thổi mạnh hơn vào thời điểm nào đó trong đời bạn thì họ sẽ rời khỏi bạn.

Nhưng mà bạn không thể giận họ vì họ là như thế, họ là những chiếc lá.

Loại 2: Người nhánh

Trong cuộc đời cũng có một số người đến với bạn như là những nhánh cây. Tất nhiên họ mạnh mẽ hơn người lá nhưng bạn vẫn phải cẩn thận với họ. Họ có thể ở cạnh bạn trong nhiều mùa, nhiều cảnh, nhiều phen nhưng khi bạn phải đối mặt với một số cơn bão của cuộc đời cần phải vượt qua thì bạn có thể mất họ. Nhất là khi hoàn cảnh khắc nghiệt hơn thì họ hoàn toàn có thể bị bẻ gãy. Mặc dù họ mạnh mẽ hơn lá, bạn vẫn phải thử nghiệm họ trước khi bạn có thể tin cậy và trao cho họ một số gánh nặng về trách nhiệm.

Và trong hầu hết trường hợp thì họ không thể mang nhiều gánh nặng vì sự giới hạn của nhánh cây. Nó có thể bị giòn, bị gãy, trước sức nặng của gánh nặng. Nhưng một lần nữa bạn lại không thể nổi điên lên với họ bởi vì họ là như thế, họ là những nhánh cây.

Loại 3: Người rễ

Nếu như bạn thực sự có thể tìm ra ai đó giống như là rễ cây thì bạn đã tìm ra một người đặc biệt, như là rễ của cây, rất khó để tìm thấy bởi vì họ không cố gắng tỏ ra cho mọi người thấy. Sứ mệnh của họ là giữ cho bạn đứng vững, giúp bạn sống một đời sống mạnh mẽ và lành mạnh.

Nếu bạn vui mừng, họ hạnh phúc. Nếu bạn đau khổ, họ chia sẻ. Họ đứng đằng sau và không để thế giới biết họ đứng đằng sau bạn. Và nếu bạn phải trải qua những cơn bão trong cuộc đời, họ sẽ ở đó để giữ cho bạn thẳng đứng. Sứ mệnh của họ là giữ cho bạn vững vàng, mạnh mẽ, nuôi dưỡng bạn, cho bạn nước khi bạn khát…

Và cái rễ đôi lúc bỏ mặc bạn với những sóng gió khi lá đã rơi và nhánh đã gãy, bạn trông héo úa, cô độc, đơn côi trước phong ba bão táp. Nhưng cái rễ vẫn âm thầm bơm nhựa để giữ cho bạn sống. Trong đời sống của chúng ta cho nhiều nhánh, nhiều lá nhưng chỉ có 1 rễ.

Và bạn hãy nhìn vào đời sống, các mối quan hệ của chúng ta. Nếu muốn kiểm tra, các bạn hãy lấy danh bạ điện thoại ra và xem mình có bao nhiêu lá, bao nhiêu nhánh, bao nhiêu rễ. Và đặc biệt, bạn là gì trong cuộc đời của người khác, là lá, nhánh hay rễ. Chúng ta phân loại người khác thì chúng ta cũng phải tự biết chúng ta là loại gì. Điều gì mình muốn người khác làm cho mình thì mình phải chủ động làm cho người ta trước. Hãy phấn đấu để luôn là rễ.

<Francis Hùng>

TIÊU CHUẨN KÉP

Cái gì em cũng muốn

Em còn muốn cả Giời

Giờ cho em lựa chọn

Em muốn làm hay chơi?

Chợt nhớ tới thầy Huấn

Nói một câu buồn cười

Có làm mới có húp

Không làm húp...con ruồi (!)

1 - Em muốn "Bình Đẳng Giới"?

Ô kê, giờ ngang nhau

Bất kể nam hay nữ

Mọi việc cứ bổ đầu...

Tụi anh đi bốc vác

Hay khoan cắt bê tông

Nóng, mồ hôi nhễ nhại

Cởi trần-em dám không?

Lắm lúc cũng nặng nhọc

Toàn thân đau mỏi nhừ

"Vì em là con gái

Nhường đi mà...huhu"!?

Việc tụi em đẻ đái

Anh nào dám so bì

Hai mươi cái xương gãy

Đâu có dễ chịu gì...

2-Phụ nữ theo truyền thống

Biết chăm sóc, thương yêu

Nghe lời, giữ trinh tiết

Liệu em có biết điều?

Hay khước từ Trách Nhiệm

Sống buông thả, yolo

Nhưng lại đòi Quyền Lợi

Để tụi anh xuống mồ?

Chìm tàu Titanic

Phụ nữ được ưu tiên

Leo lên thuyền cứu hộ

Như là chuyện đương nhiên?

Khi biến cố ập đến

Ngập lụt hay cháy nhà

Đàn ông thì gánh vác

Phụ nữ thì kêu la...

3-Tụi em muốn làm việc

Trả lương bằng đàn ông

Kèm theo nhiều ưu đãi

Thế mà, em biết không?

Có nhiều ông tức lắm

Đi ăn hoặc đi chơi

Lúc trả tiền bữa hẹn

Phụ nữ phải được mời...

"Đàn ông phải sống chất

Phải lịch sự, ga-lăng

100 đi với gái

Các anh bị thiểu năng???"

Một số thằng như thế

Tất nhiên anh thấy ngu

Nhưng tận cùng suy xét

Chúng có lý, mặc dù...

4 - Muốn tụi anh giàu có

Thì phải cầy như trâu

Làm thêm giờ, thêm Job

Sao em cứ làu bàu?

"Gia đình anh mặc kệ

Vô trách nhiệm, vô tâm

Đi cả ngày chẳng thấy..."

Có phải em bị hâm?

Một số gã giàu sẵn

Tiền bạc có số dư

Hoặc có khoản thừa kế

Nên hắn có thể hư...

Hắn đi nhiều hơn thế

Vợ con rải khắp nơi

Em muốn làm thê thiếp

Của một kẻ chơi bời?

5 - Một số cô hư hỏng

Thích ngoại tình lăng nhăng

"Thật, em không cố ý

Lúc say kìm được chăng?"

"Cũng do anh ấy cả

Chủ động quan tâm em

Anh bận rộn, hờ hững

Nên tôi mới ăn nem..."

Lúc sướng, ai sướng hộ?

Bị lộ lại quanh co

Mới xài chiêu đổ lỗi

Lỗi là tại con sò

P/s: Tuy nhiên cũng phải nói

Nhiều ông yếu như sên

Testosterone thấp

Không làm phụ nữ...rên!

6-  Khi hắn chuẩn nam tính

Mọi thứ đều hắn lo

Tiện ích em sử dụng

Ngồi chơi, sướng rung giò

Nào bao bọc, dẫn dắt

Nào tiền bạc, chở che

Còn thuê người giúp việc

Mua nhà, rồi mua xe...

Thế mà em chỉ trích

"Đồ gia trưởng, độc tài

Kiểm soát em ngạt thở..."

Cuối cùng, anh vẫn sai?

Em muốn làm con nít?

Mãi mãi không trưởng thành???

Nếu là - "Đàn ông tốt"

Không kiểm soát, sao đành?

7- Một số gã khoẻ mạnh

Testosterone cao

Lý trí và thể chất

Sẽ khiến em tự hào

Hắn đứng ra bảo vệ

Xả thân trước hiểm nguy

Khi gia đình gặp nạn

Em thích quá còn gì?

Tuy nhiên, chỉ vì thế

Testosterone cao

Hắn như "trâu húc mả"

Khiến em "khổ" thế nào

Lắm lúc em mệt mỏi

Đành phải "chiều" hắn thôi

Có mặt lợi-mặt hại

Đừng chê hắn: "Gã tồi"

8 - Giờ anh lại nhắc đến

Cái Hypergamy

Khiến em bỏ gã ấy

"Do hắn kém" còn gì?

Em bới lông tìm vết

Lỗi là tại hắn sai

Mà cho dù hắn đúng

Phụ nữ "thiệt" chứ ai?

Hắn lãng phí sức lực

Em lãng phí tuổi xuân

Chúng ta đều lãng phí

Sau cuộc chơi bất cần.

Tất cả đều trả giá

Không ngoại trừ một ai

Có khi giá rất đắt

Không có lần thứ hai!

9 - Tụi anh nhìn Quá Khứ

Của phụ nữ, đôi khi...

Biết rằng em chẳng thích

Soi mói thế làm gì?

Tụi em thì mong muốn

Đàn ông có Tương Lai

"Các anh phải khí chất

Có đạo đức, tiền, tài..."

Khi em muốn nhiều thứ

Ở một người đàn ông

Nếu vậy thì đổi lại

Em có cái gì không?

Có tam tòng, tứ đức?

Có trong trắng, dịu dàng?

Chăm chỉ và ngoan ngoãn?

Gia thế em đàng hoàng?

----------------------------

Anh biết rằng rất khó

Bởi "Nhân vô thập toàn"

Chẳng có ai hoàn hảo

Thậm chí anh cũng xoàng...

- Khi tụi anh khốn đốn

Thì mới cần đến em

Rồi em chạy mất dép

Không lẽ anh yếu mềm?

- Có lúc như thế đấy

Chúng ta đều cần nhau

Khi em tàn xuân sắc

Anh lại đi chăn rau?

Đời có qua có lại

Luật Nhân Quả phân minh

Chỉ chạm tới Hạnh Phúc

Khi ta sống có Tình!

(Tác giả: NTĐ 10/5/2021)

SIÊU ANH HÙNG

Nhân một chiều trời tắt nắng gió mát lộng, sau khi đã chếnh choáng men bia và hơi lòng. Viết bậy viết bạ tí cho vui.

-----------

Trong chúng ta hẳn ai đó cũng có ít nhiều những thần tượng, những "Siêu Anh hùng" từ tấm bé.

Hồi sinh viên nhớ mãi cái phim chưởng Trung Quốc: Tiếu ngạo giang hồ, có ông Lệnh Hồ Xung, ông này nổi tiếng chuyên ăn cơm nhà vác tù và hàng tổng. Nhà hàng xóm có việc gì đều thấy mặt ông này xuất hiện cứu giúp, không có việc gì ông này từ. Thế nhưng trong mắt thằng sinh viên trẻ đời lúc đó là một thần tượng "Siêu Anh hùng" nghĩa hiệp. Ở trong văn học Việt Nam cũng có ông Lục Vân Tiên, nổi tiếng nghĩa hiệp.

Xem những tác phẩm này, sao chúng ta cứ thấy khoái lạ thường và có cảm tình với những nhân vật này, phải chăng trong chính mỗi người chúng ta cũng có dòng máu "Anh hùng"? Vậy chính xác, "Siêu Anh hùng" kia, ngươi là ai???

Chịu, tôi đây chả biết "Anh hùng" là gì giữa cái xã hội đảo điên này, nhưng tôi thấy: để chúng ta trỗi dậy dòng máu này thì chúng ta cần có 1 lý do, 1 lý do để chúng ta thoát khỏi những bộn bề thường nhật, những vòng xoay trong những mối quan hệ, những mưu cầu nhỏ bé và những lối sống so đo ích kỷ. 

Lại nhớ đến mấy cái phim hot hot mà các bé teen teen hay rủ nhau vào rạp ôm ấp và khóc thút thít một thời - như cái phim Avenger mà ông người sắt hy sinh để cứu cả nhân loại. Trong phim này, mấy ông siêu anh hùng mỗi người sống một nơi, chơi 1 nẻo, có cả ông Thor béo ị cả ngày uống rượu, siêu anh hùng mẹ gì mà không khác bợm nhậu, nếu theo ngôn ngữ quê tôi thì chắc phải gọi là Thor nát. À mấy bố anh hùng này cũng chia bè chia phái, quan điểm tả hữu riêng, cũng ghét nhau, bôi bác nhau ra trò, không khác gì người đời đâu. Thế nhưng tự dưng đùng cái người ngoài hành tinh xuất hiện, anh hùng cả nước phải bỏ qua mấy cái thói xấu đời thường, quan điểm cá nhân để tập hợp lại phục vụ mục tiêu chung - tiêu diệt bọn ngoài hành tinh xâm lược... Thor béo từ bụng mỡ lại thành 6 múi bình thường... 

Hahaha...

Đó là trên phim, nhưng đời thì đâu có như phim. Đời nó bình thường hơn nhiều, không nhân cách và phóng đại hóa bằng phim được. Ở đời chúng ta chỉ cần có 1 kẻ phản diện chung cần phải đồng lòng để tiêu diệt, khi đó chúng ta sẽ bỏ qua mọi mối bất hòa, dắt tay nhau cùng đi dung dăng dung dẻ ngay... 

Muốn xử lý "hạt nhân" bất hòa, hãy cho những kẻ bất hòa một lý do chung: 1 KẺ PHẢN DIỆN.

Ở đời khi nào chúng ta trở thành "Anh hùng":

- Khi chúng ta cùng đồng lòng vực dậy một công ty đang đứng trên bờ vực phá sản - 1 mục tiêu chung tốt đẹp.

- Khi anh em trong gia đình bất hòa lục đục nhiều năm, bỗng dưng đồng lòng đoàn kết để xây dựng nền tảng Đạo cho gia đình - 1 mục tiêu vượt xa cái dưa cái mắm.

- Khi cả nước Việt Nam cùng cổ vũ đội tuyển Việt Nam trong trận đấu chung kết, tất cả nước đều như hòa vào 1, khi đó chỉ có 1 kẻ phản diện chung cần tiêu diệt là đối thủ trong trận bóng... Hihi, mọi hôm ra đường thấy mấy anh giao thông là chạy như bắt được tiền, nay ra đường không đội mũ, đánh võng hình con rắn tí chỉ cần hô to: "Việt Nam vô địch" - thế là được các anh nở nụ cười tươi.

- Hay ngay khi trong thời điểm này, khi dịch Covid bùng phát toàn thế giới, toàn dân chúng ta cùng 1 mục tiêu, 1 lòng hướng về việc dập dịch và giữ cuộc sống ổn định.

- Hoặc đơn giản là cùng nhau "nói xấu" 1 kẻ xấu tính, tự nhiên lại thấy đồng cảm, tự nhiên lại thấy có sợi dây gắn kết gần gũi :)))

Chúng ta có thể là Quân tử, có thể là tiểu nhân, có thể sống đẹp, có thể sống bẩn bựa, kèn cựa nhau hàng ngày... nhưng khi có 1 mục tiêu chung, 1 lý do xứng đáng, hoặc 1 kẻ phản diện, dòng máu anh hùng của chúng ta sẽ nổi lên... 

ANH HÙNG - PHẢN DIỆN, PHẢN DIỆN - ANH HÙNG :)))

Tôi nhớ nhân vật Joker trong loạt phim của DC Comic, đôi lúc sao tôi thấy đồng cảm với nhân vật này thế không biết...

"Khi không còn những thằng như tao! Ai sẽ cần đến mày chứ? người hùng?" - Joker

 Ai cũng có dòng máu anh hùng, và cả dòng máu phản diện, ai cũng khoái trở thành Anh hùng, thế nhưng ít ai muốn bị coi là kẻ phản diện và thừa nhận phần xấu trong mình. Lẽ ra Anh hùng phải biết ơn kẻ phản diện chứ nhỉ :))). Một kẻ phản diện "hiểu biết" sẽ giúp những kẻ trong một tập thể  có một lý do chung - ít nhất lý do đó sẽ giúp họ bớt kèn cựa nhau thêm... hahaha.

 Thôi tôi đi chợ nấu cơm cho vợ đây.

<Cóc bố Duy Thanh - 19032021>